DLA LEKARZY I FIZJOTERAPEUTÓW
Rewizyjna endoprotezoplastyka stawu biodrowego — rehabilitacja
Ochrona operowanych tkanek, ruch i stopniowy powrót do codziennej aktywności. Wybierz etap odpowiedni do wykonanego zabiegu i aktualnych zaleceń.
Obciążanie i używanie kończyny
Najpierw ustal zakres rewizji. Rekonstrukcja panewki/uda, złamanie, ETO i naprawa odwodzicieli mogą wymagać różnych limitów obciążania.
Pełne zalecenie ↓Orteza lub unieruchomienie
Orteza nie jest wspólnym obowiązkiem po każdej rewizji. Jeśli zalecona dla niestabilności lub naprawy tkanek, zapisz ustawienie, czas i zasady zdejmowania.
Pełne zalecenie ↓Dozwolony ruch
Zakres ruchu i czynne odwodzenie wynikają z dostępu oraz napraw. Nie przenoś automatycznie kalendarza pierwotnej endoprotezy na złożoną rewizję.
Pełne zalecenie ↓Zgoda na ruch, obciążanie i odstawienie ortezy to odrębne decyzje. Dodatkowe naprawy mogą wymagać dłuższej ochrony.
Przebieg rehabilitacji w skrócie
O przejściu dalej decydują gojenie i kryteria funkcjonalne, nie sam kalendarz.
Plansze rehabilitacji

Ćwiczenia — zobacz z bliska
Czytaj pełne plansze razem z opisem wybranego etapu. Ćwiczenie pokazane dla późniejszej fazy nie jest dozwolone od początku.
Otwórz odpowiednią pełną planszę i powiększ wybrany fragment. Podgląd zachowuje wszystkie etapy i podpisy.
Instrukcje ćwiczeń i ich progresję znajdziesz w opisach etapów wskazanych powyżej.
Zakres zastosowania i ochrona — co ustala ortopeda?
Zasada główna
Ograniczenia rehabilitacji wynikają przede wszystkim z tego, co wykonano podczas operacji, a nie z samego faktu, że była to operacja rewizyjna. Przy stabilnych implantach, prawidłowej stabilności stawu i braku dodatkowych rekonstrukcji wymagających ochrony rehabilitacja może nie różnić się istotnie od postępowania po pierwotnej endoprotezoplastyce.
Ubytki kostne, przeszczepy i rozległa rekonstrukcja
Rozległe ubytki panewki lub kości udowej, przeszczepy kostne, augmenty, konstrukcje typu cage/cup-cage lub inne rozbudowane rekonstrukcje mogą wymagać czasowego ograniczenia obciążania. Zakres i czas ochrony ustala operator na podstawie stabilności uzyskanej rekonstrukcji i jakości kości.
Osteotomia krętarza i ETO
Extended trochanteric osteotomy (ETO), osteotomia krętarza większego lub jego ponowne mocowanie wymagają ochrony gojącej się kości. Może to oznaczać ograniczenie obciążania oraz czasowe ograniczenie ćwiczeń silnie angażujących aparat odwodzicieli, zależnie od sposobu mocowania i postępu zrostu.
Naprawa aparatu odwodzicieli
Naprawa lub ponowne mocowanie mięśnia pośladkowego średniego i/lub małego może wymagać czasowego ograniczenia czynnego odwodzenia biodra oraz późniejszego rozpoczęcia ćwiczeń oporowych. Progresja powinna uwzględniać jakość naprawy i gojenie tkanek.
Złamanie lub dodatkowe zespolenie
Złamanie śródoperacyjne lub okołoprotezowe oraz dodatkowe zespolenie kości pętlami, płytką lub inną konstrukcją mogą zmieniać dopuszczalny zakres obciążania. Decydują stabilność zespolenia, lokalizacja złamania, jakość kości i zalecenia operatora.
Rewizja z powodu niestabilności
Po rewizji wykonywanej z powodu nawracających zwichnięć ograniczenia ruchowe powinny być indywidualne. Zależą od dostępu operacyjnego, stanu tkanek miękkich i odwodzicieli oraz zastosowanych implantów, np. większej głowy, panewki dual mobility lub constrained liner. Nie ma jednego zestawu „restrykcji rewizyjnych” właściwego dla wszystkich pacjentów.
Kiedy można wykorzystać protokół pierwotnej THA?
Jeżeli komponenty są stabilne, kość i tkanki miękkie nie wymagają dodatkowej ochrony, a operator nie wprowadził szczególnych ograniczeń, można oprzeć rehabilitację na odpowiednim protokole pierwotnej endoprotezoplastyki.
→ THA — dojście tylne
→ THA — dojście przednie
→ THA z panewką dwumobilną — wariant przyspieszony
Co fizjoterapeuta powinien wiedzieć przed rozpoczęciem rehabilitacji?
Przede wszystkim: które komponenty wymieniono i jak uzyskano ich stabilność; czy występowały ubytki kostne lub złamanie; czy wykonano osteotomię krętarza/ETO; czy naprawiano aparat odwodzicieli; czy zastosowano przeszczepy lub dodatkowe zespolenie; oraz jakie ograniczenia obciążania i ruchu zalecił operator.
Objawy alarmowe
Objawy alarmowe
Gorączka, wyciek z rany albo narastający ból, obrzęk lub zaczerwienienie kończyny wymagają pilnej oceny. Nowa duszność lub ból w klatce piersiowej wymagają natychmiastowej pomocy medycznej. Wstrzymaj progresję ćwiczeń do wyjaśnienia możliwego powikłania. NHS — hip replacement complications
Dodatkowe zalecenia
BIODRO I MIEDNICA · DLA LEKARZY I FIZJOTERAPEUTÓW
Rehabilitacja po rewizyjnej endoprotezoplastyce biodra nie musi być wolniejsza niż po pierwotnej endoprotezoplastyce. Jeżeli uzyskano stabilne osadzenie implantów, nie doszło do złamania i nie wykonano dodatkowej rekonstrukcji wymagającej ochrony, usprawnianie może przebiegać zasadniczo według odpowiedniego protokołu pierwotnej THA.
Opracowanie: dr n. med. Tomasz Poboży - ortopeda · Aktualizacja: 03.10.2026
Najważniejsze: po rewizyjnej endoprotezoplastyce biodra rehabilitujemy nie „rewizję”, lecz rzeczywisty zakres wykonanej rekonstrukcji.
Obejrzyj lub posłuchaj
Rozmowy z Tomaszem Pobożym w Radiu Rekord Mazowsze. Ogólne informacje o leczeniu; szczegółowe ograniczenia po zabiegu znajdziesz w protokole.
Piśmiennictwo
Piśmiennictwo i zakres poparcia zaleceń
- The Diagnosis and Treatment of Acetabular Bone Loss in Revision Hip Arthroplasty: An International Consensus Symposium. HSS Journal. 2022;18(1):8–41. DOI: 10.1177/15563316211034850.
- Extended trochanteric osteotomy in revision hip arthroplasty: a case series study and systematic literature review. Arthroplasty. 2022. DOI: 10.1186/s42836-022-00115-w.
- Ilizaliturri VM Jr et al. Rehabilitation After Gluteus Medius and Minimus Treatment. Arthroscopy, Sports Medicine, and Rehabilitation. 2022;4:e41–e50. DOI: 10.1016/j.asmr.2021.10.024.
Źródła uzasadniają ochronę związaną z konkretną rekonstrukcją. Nie ustanawiają jednego zwalidowanego kalendarza dla wszystkich rewizji biodra. Ochronę obciążania po rozległej rekonstrukcji panewki oraz ograniczenia po ETO i naprawie odwodzicieli należy przyporządkować do zabiegu.