Przejdź do treściW randomizowanym badaniu z operacją pozorowaną minimalnie inwazyjne zespolenie stawu krzyżowo-biodrowego nie wykazało po 6 miesiącach przewagi w zmniejszaniu bólu. Dwuletnia obserwacja pokazuje poprawę po operacji, lecz z powodu przejścia większości uczestników z grupy pozorowanej do leczenia operacyjnego nie pozwala rozstrzygnąć, jaka część efektu wynikała z samego zabiegu.
Co badano?
Do podwójnie zaślepionego badania SIFSO włączono 63 dorosłe osoby z bólem przypisywanym stawowi krzyżowo-biodrowemu. Uczestników losowo przydzielono do minimalnie inwazyjnego zespolenia stawu albo operacji pozorowanej. Po 6 miesiącach średnia redukcja bólu wyniosła 2,6 punktu po zespoleniu i 1,7 punktu po procedurze pozorowanej; różnica między grupami nie była statystycznie istotna.
Co wydarzyło się później?
Po ujawnieniu przydziału 26 z 31 osób z grupy operacji pozorowanej zdecydowało się na zespolenie stawu. Po 2 latach spadek natężenia bólu względem początku badania wynosił średnio 3,1 punktu w grupie operowanej od początku, 3,5 punktu u osób operowanych po ujawnieniu przydziału i 1,6 punktu u pięciu osób, które pozostały bez zespolenia.
Najważniejsze ograniczenie
Dane dwuletnie nie są już wiarygodnym porównaniem operacji z procedurą pozorowaną: niemal cała grupa kontrolna przeszła później zabieg, uczestnicy znali swój przydział, a bez operacji pozostało tylko pięć osób. Wyniki nie dowodzą więc przewagi zespolenia nad efektem placebo, naturalnym przebiegiem dolegliwości lub innymi elementami opieki. Nie są też podstawą do automatycznego kwalifikowania do zabiegu wyłącznie na podstawie miejsca bólu.
Co pacjent i ortopeda powinni uwzględnić w decyzji?
Ból w okolicy stawu krzyżowo-biodrowego może mieć kilka źródeł, a rozpoznanie wymaga połączenia wywiadu, badania i właściwie dobranych badań dodatkowych. Ta publikacja nie rozstrzyga, kto odniesie trwałą korzyść z zespolenia. Decyzja o leczeniu powinna uwzględniać rzeczywiste źródło objawów, dotychczasowe leczenie, oczekiwania i ryzyko zabiegu.
Zobacz także: kręgosłup i ból pleców oraz nowinki dla pacjentów.
Źródło
- Kibsgård TJ, Gerdhem P, Diarbakerli E, Randers EM. Minimally Invasive Sacroiliac Joint Fusion Compared with Sham Operation (SIFSO Trial): A Concise Follow-up, at 2 Years, of a Previous Report. Journal of Bone and Joint Surgery American Volume. 2026;108(18):1445–1452. DOI: 10.2106/JBJS.25.00918. Publikacja online 19 maja 2026 r.; numer czasopisma z 16 września 2026 r.
Omówienie przygotowano na podstawie publicznie dostępnego abstraktu i rekordu bibliograficznego; pełny tekst wydawcy nie był dostępny do analizy. W sprawdzonym rekordzie nie znaleziono informacji o korekcie ani wycofaniu publikacji.
Opracowanie: Tomasz Poboży - ortopeda.